Báo động nguy cơ đột quỵ từ trào lưu tập thể thao buổi đêm

Nguy cơ đột quỵ do thói quen vận động sai thời điểm

Gần đây, một trường hợp đáng chú ý đã được ghi nhận về một nam sinh 21 tuổi bị đột quỵ trong khi đang chơi bóng đá vào lúc 21 giờ. Nhiều bạn trẻ thường có quan niệm rằng ban ngày bận rộn với công việc, còn buổi tối là thời gian để thư giãn, chỉ cần hoạt động mạnh và ra mồ hôi là sẽ tốt cho sức khỏe.

Tuy nhiên, việc tập thể dục cường độ cao vào ban đêm, đặc biệt là sau 21-22 giờ, lại tiềm ẩn nhiều rủi ro sức khỏe. Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Thu Huyền từ Viện Tim mạch, Bệnh viện 19-8 đã nhấn mạnh rằng, trong góc nhìn y học, việc tập luyện thể thao là rất cần thiết để bảo vệ tim mạch, nhưng chỉ khi thực hiện đúng cường độ, thời điểm và tình trạng sức khỏe của bản thân. Tập luyện nặng vào ban đêm có thể gây xung đột với nhịp sinh học, kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, dẫn đến nhịp tim tăng nhanh, huyết áp dao động mạnh và gây áp lực lên tim.

Đặc biệt, trong thời điểm giao mùa, nguy cơ gặp phải các sự cố tim mạch và đột quỵ tăng lên rõ rệt. Sự thay đổi đột ngột của nhiệt độ môi trường và sự chênh lệch giữa ban ngày và ban đêm khiến cơ thể tự điều chỉnh bằng cách co mạch ngoại vi để giữ nhiệt, dẫn đến tăng sức cản mạch máu và huyết áp. Thời tiết lạnh cũng kích thích cơ thể sản sinh các hormone catecholamine (như adrenaline, noradrenaline) làm gia tăng nhịp tim và co mạch. Ở những người có mạch máu xơ vữa, tình trạng này có thể làm vỡ mảng xơ vữa, hình thành huyết khối cấp và dẫn đến đột quỵ não hoặc nhồi máu cơ tim.

Bác sĩ Nguyễn Thu Huyền cảnh báo rằng việc kết hợp vận động cường độ cao vào ban đêm trong thời tiết lạnh sẽ tạo ra nhiều yếu tố bất lợi cho cơ thể, từ rối loạn nhịp sinh học, tăng cường hoạt động thần kinh giao cảm đến co mạch do lạnh. Đây là sự chồng chéo nguy cơ có thể dẫn đến các sự cố tim mạch, kể cả ở người trẻ tuổi. Những yếu tố đi kèm như không khởi động kỹ do lạnh, sự giãn và co mạch đột ngột khi gặp gió lạnh, hay mất nước cũng làm tăng nguy cơ đột quỵ thiếu máu não vào ban đêm và sáng sớm.

Dù cảm thấy mệt mỏi, nhiều người trẻ vẫn “nghiện” các hoạt động thể thao cường độ cao. Bác sĩ Huyền giải thích rằng khi tập luyện mạnh, cơ thể sẽ tiết ra nhiều chất dẫn truyền thần kinh như Endorphin, Dopamine và Adrenaline, tạo cảm giác hưng phấn và giảm đau. Tuy nhiên, cảm giác này có thể che lấp các dấu hiệu mệt mỏi thực sự của tim và hệ thần kinh. Nếu hiện tượng này xảy ra thường xuyên, cơ thể sẽ rơi vào tình trạng quá tải, khả năng phục hồi giảm sút và tăng nguy cơ tổn thương tim mạch âm thầm. Thói quen này cũng có thể dẫn đến tình trạng thiếu ngủ mãn tính, gia tăng viêm mạch máu và liên quan chặt chẽ đến nguy cơ đột quỵ.

Trong bối cảnh hiện tại, người trẻ thường phải đối mặt với áp lực công việc, tài chính và thiếu ngủ kéo dài cùng với việc sử dụng nhiều rượu, bia và cà phê, tất cả đều góp phần làm tăng nguy cơ huyết áp không ổn định và đột quỵ. Khi áp lực này kết hợp với việc tập thể dục muộn vào ban đêm trong thời tiết lạnh, nguy cơ gặp phải các sự cố tim mạch sẽ trở nên nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi.

Khuyến cáo từ chuyên gia y tế để bảo vệ sức khỏe

Để giảm thiểu nguy cơ đột quỵ, bác sĩ Huyền đã đưa ra một số khuyến cáo quan trọng như sau:

• Tránh tập thể thao cường độ cao vào ban đêm, đặc biệt là sau 21 giờ trong mùa lạnh.
• Nên lựa chọn thời gian tập luyện lý tưởng từ 5-7 giờ sáng hoặc 16-19 giờ. Ưu tiên tập vào ban ngày khi nhiệt độ môi trường ổn định hơn.
• Cần khởi động kỹ, giữ ấm cơ thể đầy đủ và tránh để cơ thể thay đổi nhiệt độ đột ngột.
• Ngủ đủ ít nhất 7-8 giờ mỗi đêm và không tập luyện nặng trong vòng 2-3 giờ trước khi ngủ.
• Thường xuyên theo dõi huyết áp, đặc biệt với những người có bệnh nền tim mạch hoặc tiểu đường, và tuân thủ điều trị theo chỉ định của bác sĩ.
• Nếu thấy các triệu chứng bất thường như hồi hộp, đau ngực, khó thở, chóng mặt, cần ngừng tập và đi khám ngay.

Thể thao là một phương pháp tuyệt vời để nâng cao sức khỏe, nhưng nếu không được thực hiện đúng cách và vào thời điểm hợp lý, nó có thể trở thành một gánh nặng nghiêm trọng, thậm chí đe dọa đến tính mạng. Để duy trì sức khỏe bền bỉ, điều quan trọng là hiểu và tôn trọng giới hạn sinh học của cơ thể mình.